ഏതൊരു സംസ്ഥാനത്തിന്റെയും വളർച്ചയിൽ കേന്ദ്ര ബഡ്ജറ്റിന് വലിയ പങ്കുണ്ട്. എന്നാൽ ഇത്തവണത്തെ കേന്ദ്ര ബഡ്ജറ്റ് കേരളത്തെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം വലിയൊരു 'ഇരുട്ടടി'യായി മാറിയിരിക്കുകയാണ്. നിയമസഭാ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പടിവാതിൽക്കൽ നിൽക്കുന്ന സാഹചര്യത്തിൽ, രാഷ്ട്രീയമായും സാമ്പത്തികമായും കേരളം ഏറെ പ്രതീക്ഷയോടെ കാത്തിരുന്ന പ്രഖ്യാപനങ്ങളൊന്നും ബഡ്ജറ്റിൽ ഇടംപിടിച്ചില്ല. വികസനത്തിന്റെ പുതിയ ചക്രവാളങ്ങൾ തേടുന്ന ഒരു സംസ്ഥാനത്തെ പൂർണ്ണമായും തഴയുന്ന സമീപനമാണ് കേന്ദ്രത്തിന്റെ ഭാഗത്തുനിന്നുണ്ടായിരിക്കുന്നത്.

​ റെയിൽവേ: പാളം തെറ്റിയ പ്രതീക്ഷകൾ

രാജ്യത്തെ ഗതാഗത മേഖലയിൽ വിപ്ലവകരമായ മാറ്റങ്ങൾ ലക്ഷ്യമിട്ട് ഏഴ് പുതിയ അതിവേഗ റെയിൽവേ ഇടനാഴികളാണ് കേന്ദ്ര സർക്കാർ പ്രഖ്യാപിച്ചത്. എന്നാൽ, ജനസാന്ദ്രതയേറിയതും യാത്രാക്ലേശം രൂക്ഷവുമായ കേരളത്തിന് ഇതിലൊന്നിലും ഇടം ലഭിച്ചില്ല.
* ​സിൽവർ ലൈൻ വിസ്മരിക്കപ്പെട്ടു: സംസ്ഥാനം ഏറെ ചർച്ച ചെയ്ത കെ-റെയിൽ അല്ലെങ്കിൽ ബദൽ സംവിധാനങ്ങളെക്കുറിച്ച് ബഡ്ജറ്റിൽ സൂചന പോലുമില്ല.
* ​അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ: നിലവിലുള്ള സ്റ്റേഷനുകളുടെ നവീകരണത്തിനോ, ശബരി റെയിൽ പോലുള്ള ദീർഘകാല പദ്ധതികൾക്കോ കൃത്യമായ ഫണ്ട് നീക്കിവെക്കാത്തത് കേരളത്തിലെ റെയിൽവേ വികസനത്തെ ദശകങ്ങൾ പിന്നോട്ട് വലിക്കും.
• 
എയിംസ് (AIIMS): പതിറ്റാണ്ടുകളുടെ കാത്തിരിപ്പ് വീണ്ടും നീളുന്നു

​കേരളത്തിന്റെ ആരോഗ്യ മേഖലയിലെ ഏറ്റവും വലിയ ആവശ്യമാണ് ഒരു ഓൾ ഇന്ത്യ ഇൻസ്റ്റിറ്റ്യൂട്ട് ഓഫ് മെഡിക്കൽ സയൻസസ് (AIIMS). ഇതിനായി കോഴിക്കോട് കിനാലൂരിൽ ഭൂമി വരെ ഏറ്റെടുത്ത് സംസ്ഥാനം സജ്ജമായിട്ടും കേന്ദ്രം പച്ചക്കൊടി കാട്ടിയില്ല.
​മറ്റ് പല സംസ്ഥാനങ്ങൾക്കും എയിംസ് അനുവദിച്ചപ്പോഴും കേരളത്തെ തഴയുന്നത് രാഷ്ട്രീയ പ്രേരിതമാണെന്ന ആക്ഷേപം ശക്തമാണ്. മികച്ച ആരോഗ്യ സൂചികകളുള്ള കേരളത്തിന് ഒരു എയിംസ് കൂടി ലഭിക്കുന്നത് ദക്ഷിണേന്ത്യയിലെ തന്നെ ചികിത്സാ സൗകര്യങ്ങളിൽ വലിയ മാറ്റമുണ്ടാക്കുമായിരുന്നു.

​ കാർഷിക മേഖലയും റബ്ബർ കർഷകരും

​കേരളത്തിന്റെ നട്ടെല്ലായ കാർഷിക മേഖലയ്ക്ക്, പ്രത്യേകിച്ച് റബ്ബർ കർഷകർക്ക് ഈ ബഡ്ജറ്റ് വലിയ നിരാശയാണ് സമ്മാനിച്ചത്.
* ​താങ്ങുവില: റബ്ബറിന്റെ ഇറക്കുമതി നിയന്ത്രിക്കണമെന്നും താങ്ങുവില 250 രൂപയാക്കി ഉയർത്തണമെന്നുമുള്ള കർഷകരുടെ മുറവിളി കേന്ദ്രം കേട്ടില്ലെന്ന് നടിച്ചു.
* ​വിലത്തകർച്ച: അന്താരാഷ്ട്ര വിപണിയിലെ വിലവ്യതിയാനങ്ങൾ കർഷകരെ ആത്മഹത്യയുടെ വക്കിലെത്തിക്കുമ്പോൾ, കേന്ദ്രത്തിൽ നിന്നുള്ള പ്രത്യേക പാക്കേജിന്റെ അഭാവം മലയോര മേഖലയെ തളർത്തും.
• 
​ മെട്രോ വികസനവും നഗരവൽക്കരണവും

​കൊച്ചി മെട്രോയുടെ രണ്ടാം ഘട്ടം കേരളത്തിന്റെ വികസന സ്വപ്നങ്ങളിലെ പ്രധാന അധ്യായമാണ്. ഇൻഫോപാർക്കിലേക്കുള്ള ഈ പാത നീട്ടുന്നതിന് പ്രത്യേക പരിഗണനയോ വൻതോതിലുള്ള ഫണ്ട് വിഹിതമോ ബഡ്ജറ്റിൽ പ്രഖ്യാപിക്കപ്പെട്ടില്ല. തിരുവനന്തപുരം, കോഴിക്കോട് ലൈറ്റ് മെട്രോ പദ്ധതികളെക്കുറിച്ചുള്ള നിശബ്ദതയും സംസ്ഥാനത്തിന്റെ നഗര വികസന മോഹങ്ങൾക്ക് തിരിച്ചടിയായി.

 പരമ്പരാഗത വ്യവസായങ്ങളും സ്റ്റാർട്ടപ്പുകളും

​കയർ, കശുവണ്ടി, കൈത്തറി തുടങ്ങിയ ലക്ഷക്കണക്കിന് തൊഴിലാളികൾ ആശ്രയിക്കുന്ന പരമ്പരാഗത മേഖലകളെ ബഡ്ജറ്റ് പൂർണ്ണമായും കൈവിട്ടു.
* ​ഐ.ടി മേഖല: ഐ.ടി, സ്റ്റാർട്ടപ്പ് സംരംഭങ്ങൾക്ക് പുതിയ ഇൻസെന്റീവുകളോ കേരളത്തിലെ ടെക്നോപാർക്ക്, ഇൻഫോപാർക്ക് എന്നിവയുടെ വിപുലീകരണത്തിന് സഹായകരമായ പ്രഖ്യാപനങ്ങളോ ഉണ്ടായില്ല.
* ​നൈപുണ്യ വികസനം: യുവതലമുറയ്ക്ക് തൊഴിൽ ഉറപ്പാക്കുന്ന പദ്ധതികളിൽ കേരളത്തിന്റെ പ്രത്യേക സാഹചര്യങ്ങൾ പരിഗണിക്കപ്പെട്ടില്ല.
• 
​ വിഴിഞ്ഞം: വികസന മുരടിപ്പിലെ ആശങ്ക

​ലോകത്തെ തന്നെ പ്രധാനപ്പെട്ട ട്രാൻസ്ഷിപ്പ്മെന്റ് ഹബ്ബായി മാറാൻ പോകുന്ന വിഴിഞ്ഞം തുറമുഖത്തിന് വലിയ തോതിലുള്ള കേന്ദ്ര സഹായം സംസ്ഥാനം പ്രതീക്ഷിച്ചിരുന്നു. എന്നാൽ, കടലാമ പരിചരണ കേന്ദ്രം പോലുള്ള ചില ചെറിയ പദ്ധതികൾ മാത്രമാണ് പ്രഖ്യാപിക്കപ്പെട്ടത്. വിഴിഞ്ഞവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട റെയിൽ-റോഡ് കണക്റ്റിവിറ്റിക്കോ അനുബന്ധ വ്യവസായ ഇടനാഴികൾക്കോ കൃത്യമായ പിന്തുണ ലഭിക്കാത്തത് പദ്ധതിയുടെ പൂർണ്ണമായ പ്രയോജനം ലഭിക്കുന്നത് വൈകിപ്പിക്കും.
​നികതി വിഹിതം: കണക്കിലെ കളി മാത്രം

​ധനകാര്യ കമ്മിഷൻ ശുപാർശ പ്രകാരം കേരളത്തിനുള്ള നികതി വിഹിതത്തിൽ 2.382% വർദ്ധനവ് ഉണ്ടായതായി കേന്ദ്രം അവകാശപ്പെടുന്നു. എന്നാൽ, ഇത് കേവലം സാങ്കേതികമായ ഒരു വർദ്ധനവ് മാത്രമാണ്.
* ​വിലക്കയറ്റം: രാജ്യത്തെ പൊതുവായ വിലക്കയറ്റവും ഭരണനിർവ്വഹണ ചിലവുകളും കണക്കിലെടുക്കുമ്പോൾ ഈ വർദ്ധനവ് ഒന്നിനും തികയില്ല.
* ​കടമെടുപ്പ് പരിധി: സംസ്ഥാനത്തിന്റെ കടമെടുപ്പ് പരിധിയിൽ ഇളവ് നൽകാത്തതും സാമ്പത്തിക ഞെരുക്കം വർദ്ധിപ്പിക്കും.
 അവഗണിക്കപ്പെട്ട തീരദേശവും ടൂറിസവും

​ടൂറിസത്തിൽ ആഗോള ബ്രാൻഡായ കേരളത്തെ പരാമർശിക്കാതെ തീരദേശ ടൂറിസത്തെയും ആയുർവേദത്തെയും കുറിച്ച് പൊതുവായ പ്രഖ്യാപനങ്ങൾ മാത്രമാണ് നടത്തിയത്. ഇത് സംസ്ഥാനത്തിന് എത്രത്തോളം ഗുണകരമാകുമെന്ന് കണ്ടറിയണം. ബ്ലൂ ഇക്കോണമി പദ്ധതികളിൽ കേരളത്തിന്റെ നീണ്ട തീരപ്രദേശത്തിന് അർഹമായ പരിഗണന ലഭിച്ചില്ല.

​ചുരുക്കത്തിൽ, കേരളത്തിന്റെ സമഗ്ര വികസനത്തെ തടസ്സപ്പെടുത്തുന്ന രീതിയിലുള്ള സമീപനമാണ് കേന്ദ്ര ബഡ്ജറ്റിൽ ഉടനീളം ദൃശ്യമാകുന്നത്. ഒരു തിരഞ്ഞെടുപ്പ് വർഷമായിട്ടും വോട്ട് ലക്ഷ്യമിട്ടുള്ള പ്രഖ്യാപനങ്ങൾ പോലും കേരളത്തിന് ലഭിച്ചില്ല എന്നത് ശ്രദ്ധേയമാണ്. അടിസ്ഥാന സൗകര്യ വികസനം, ആരോഗ്യം, കൃഷി തുടങ്ങിയ മേഖലകളിലെ ഈ അവഗണന കേരളത്തിന്റെ സാമ്പത്തിക ഭദ്രതയെ വരും വർഷങ്ങളിൽ ഗുരുതരമായി ബാധിക്കുമെന്ന കാര്യത്തിൽ തർക്കമില്ല. വികസന സ്വപ്നങ്ങൾ പൂവണിയാൻ ഇനിയും കാത്തിരിക്കേണ്ടി വരുമെന്ന കടുത്ത നിരാശയിലാണ് കേരളം.